Kayıtlar

Kültürel/Felsefi Temelli Film İncelemesi etiketine sahip yayınlar gösteriliyor

CACHÉ (SAKLI): İnsan Kendinden Neyi Saklar?

Resim
  İnsanların kendileri hakkında anlattıkları hikâyelere ne kadar inandıklarını hiç düşündünüz mü? Çoğumuz kendimizi belirli ilkeleri, doğruları ve değerleri olan insanlar olarak görürüz. Geçmişimize dönüp baktığımızda da genellikle kendimizi haklı çıkaracak bir açıklama buluruz. Bazen bir davranışımızı koşullara bağlar, bazen başkasının hatasını öne çıkarır, bazen de yaşananları hatırlamamayı tercih ederiz. Bir süre sonra kendi anlattığımız hikâyeye biz de inanmaya başlarız. Peki, başkalarının hayatında bıraktığımız izler de bizim hatırladığımız kadar önemsiz midir? Yoksa bazı şeyleri unutmayı seçerek kendimizle barışık olduğumuzu mu düşünüyoruz? Michael Haneke'nin Caché filmi beni en çok bu sorular üzerine düşündürdü. Film, Paris'te yaşayan Georges ve Anne Laurent çiftinin evinin önünde çekilmiş uzun bir görüntüyle başlıyor. Birileri aileyi uzaktan izliyor ve kaydettikleri görüntüleri onlara gönderiyor. Kasetlerin ardındaki gizem, Georges'un çocukluğunda yaşadığı bir olay...

Armand - Doğruyu Ararken Kendimizle Ne Kadar Yüzleşebiliyoruz?

Resim
  Armand ’ı izlerken ilkokul çağındaki iki çocuk arasında yaşandığı iddia edilen bir olayın perde arkasını merak etmekten ziyade; bir belirsizlik anında biz yetişkinlerin nasıl çileden çıkabildiğini, peşin hükümlerimizi "gerçek" diye nasıl pazarlayabildiğimizi ve kendi doğrularımızı korumak adına nerelere kadar varabileceğimizi izledim. Hikâye, mesai saati bitmiş, boşalmaya başlayan bir okul binasında geçiyor. Seyirciye detayları tam olarak verilmeyen o gizemli "olay"ın ardından iki çocuğun ebeveynleri ve okul yönetimi aynı masanın etrafında buluşuyor. Dışarıdan bakıldığında herkes gerçeği ortaya çıkarmaya çalışan duyarlı yetişkinler gibi. Ancak toplantı uzayıp hava ağırlaştıkça insan ister istemez fark ediyor: Belki de kimsenin derdi çocukların ne yaşadığı veya hissettiği değil. Masada sanki herkes kendi korkularını, geçmişten kalan hesaplaşmalarını ve birbirlerine duydukları örtük öfkeyi savunma telaşına düşüyor. İnsan gerçekten hakikati mi arar, yoksa sadece kend...

Otomatik Portakal: Sinema, İktidar ve İtaat Üzerine

Resim
  Otomatik Portakal’ı ilk izlediğim anı dün gibi hatırlıyorum. Salondan çıktığımda kafamı kurcalayan şey sadece Alex’in o patolojik şiddet eğilimi ya da fonda çalan Beethoven eşliğindeki tuhaf, sürrealist sahneler değildi. Film, benim sinemayla kurduğum bağı tamamen değiştirdi. O güne kadar filmleri daha çok hikâyesi, karakter derinliği ya da görsel estetiği üzerinden okuyan biriydim. Kubrick bana sinemanın başlı başına bir düşünme biçimi olabileceğini gösterdi. Bir film sadece bir hikâye anlatmakla kalmayıp insanın dünyayı, iktidarı ve hatta kendi zihnini algılama biçimini altüst edebiliyormuş, onu fark ettim. Açıp baktığınızda Alex’in hikâyesi sıradan bir suç ve ceza anlatısı gibi görünür: Kontrolden çıkmış bir suçlu yakalanır, hapse atılır ve tıp vasıtasıyla "ıslah" edilmeye çalışılır. Fakat filmi asıl rahatsız edici ve zamansız kılan şey, Alex’in bireysel vahşetinden ziyade devletin o vahşet karşısında takındığı tutumdur. Alex’in yaptıkları elbette savunulacak gibi deği...

Digger: Gerçeğin Gürültüsü

Resim
  Digger'ı izlerken aklımda post-truth kavramı vardı. Hakikat sonrası diye çevriliyor ama bana kalırsa mesele, gerçeğin ortadan kalkmasından çok, belirleyiciliğini yitirmesi. Bir şeyin doğru olduğunu bilmek, artık ona inanılması ya da gereğinin yapılması için yeterli değil. İnsanlar çoğu zaman gerçeğin kendisinden çok, inanmak istedikleri hikâyeye tutunuyorlar. Gerçekler değişmiyor belki ama onlarla kurduğumuz ilişki değişiyor. Alejandro González Iñárritu'nun filmindeki Digger Rockwell, bunun oldukça grotesk bir örneği. Yol açtığı çevre felaketiyle yüzleşmek yerine, felaketin kendisi hakkında ne söyleyeceğini hesaplıyor. Suçlu olarak anılmak istemiyor; mümkünse kendisini kurtarıcı olarak sunmanın yollarını arıyor. Gerçeği değiştiremiyorsa onun anlatısını değiştirebileceğine inanıyor. Digger'ın asıl meselesi, kendi hikâyesinin kahramanı olmaktan vazgeçememesi. Bu tavır bana yalnızca bir petrol milyarderinin kibrini düşündürmedi. Siyasette, medyada, hatta gündelik ilişkileri...