Firuze'nin Masalı

Firuze'nin Masalı 


Kendimi birdenbire firuze kubbelerin altında, dipsiz bir rüyanın içinde buldum. Asırlık bir çöl rüzgarı, gözlerimin önündeki çini duvarların derin çatlaklarına üflüyor, devasa taş sütunlarını masalsı bir tozla aşındırıyordu. Şehir, kendi ihtişamlı mimarisinin ağırlığı altında sonsuz bir uykuya dalmış, bitmek bilmez bir tekerlemeye hapsolmuş gibiydi.

Güneş, masallardaki o keskin sarılığıyla devasa avlulara doğdu. Ayaklarımın altında uzanan dar, taş döşemeli sokaklarda ne bir acele vardı ne de bir hayat belirtisi. Taşların girintilerine sinen gölgeler, taş duvarların dibinden sihirli bir yavaşlıkla kayıyordu. Kalın ceviz kapılar, demir tokmaklarını suskun birer nöbetçi gibi taşıyor; üzerlerindeki oyma desenler, çoktan unutulmuş ustaların ellerinden kalan son dua misali zamana direniyordu. Sokaklar öyle kusursuz bir düzenle birbirine bağlanıyordu ki, insan bir şehrin içinde değil de, eski bir rüyada dolaştığını sanıyordu. Her dönüş yeni bir başlangıç gibi görünse de, sonunda yine aynı dinginliğe, aynı sessiz taşlara ve aynı kadim bekleyişe varıyordu.

Taş meydanlarda kurulan pazarda, ipek kumaşlar ve simli baharat çuvalları arasında sessiz hayaletler gibi dolaşan silüetler gördüm. Ne ayak sesleri taşlara değiyordu ne de bakışları birbirine ilişiyordu; yalnızca uzun gölgeleri, sabah güneşinin altında ağır ağır uzuyor, sonra dar sokakların karanlığına karışıp kayboluyordu. Sanki yüzyıllar önce bu şehre uğramış bütün kervanların unutulmuş gölgeleri, hâlâ tezgâhların arasında ağır ağır dolaşıyordu. İnsanın omzuna usulca dokunup kulağına, çoktan unutulmuş bir dilde hikâyeler fısıldayacakmış gibi bekliyordu. Her adımlarında havaya tarçın, safran ve eski ahşabın kokusu karışıyor, rüzgâr, görünmeyen bir el gibi bunları gökyüzünün mavi sessizliğine taşıyordu. Eski taşlar, üzerlerinden geçen herkesi tanıyor gibiydi. Kimse konuşmasa da meydan, binlerce yılın fısıltısıyla doluydu. Bir kuş kanat çırptığında, sanki uzak bir çağın kapısı aralanıyor; gölgeler, bir anlığına daha belirginleşip sonra yeniden gün ışığının içine karışıyordu. Akşam yaklaştığında güneş, turkuaz kubbelerin üzerinden yavaşça çekildi. Işık, çinilerin üzerinde eriyen altın gibi akarken şehir, gecenin görünmez örtüsünü usulca omuzlarına aldı. O vakit anladım ki burada karanlık bile bir son değildi. Gündüzün sakladığı masallar, gece olunca taşların arasından sessizce yürümeye başlıyordu. Eski bir masalın son cümlesi, ertesi sabah pazarın ilk tezgâhında yeniden kuruluyor; rüzgâr onu alıp tepelere, tepeler göğe, gök ise bir sonraki yolcuya fısıldıyordu. İnsanlar, asırlık kemerlerin altında, kaderlerine yazılmış o eski rolleri büyük bir kabullenişle oynayan birer gölgeydi. Tezgahlara dizilen seramik kaplar, üzerinde durdukları bin yıllık taş duvarlar kadar eski, değişmez ve büyülenmişti. Yeniliğe dair en ufak bir kıpırtı, bu devasa taş sarayların heybetinde anında buharlaşıp kayboluyordu.

Rüyamda şaşkınlıkla izlediğim o mavi çinilerin, aslında bu bitkin ve tekrara dayalı masalın süslü bir örtüsü olduğunu sezdim. Kapıların, devasa eyvanların ve göğe yükselen kubbelerin arasına gizlenmiş karmaşık geometrik motifler, bana zamanın kaçınılmaz döngüsünü, başlangıcı ve sonu olmayan o büyüleyici ama sıkıcı sürekliliği fısıldıyordu. Sarayların önündeki havuzların durgun suyuna vuran firuze yansımalar bile günlerce hiç dalgalanmadı; gökyüzü tıpkı taşın kendisi gibi donup kalmıştı.

Akşamüstü çöktüğünde, göğe uzanan yivli minarelerin gölgeleri taş sokakları bir ejderha gibi adım adım yuttu. İnsanlar, yüksek duvarlı kerpiç evlerinin gizemli avlularına çekildi; kaynayan bakır çaydanlıklardan yükselen buhara bakarak, hiç konuşmadan sessizce oturdular. Bu masal uykusunda günler, taş binaların gölgesinde birbirinin tıpatıp kopyası olarak doğuyor ve ölüyordu. Benim gözümde bu diyarın kadim ruhu, can bulup uyanacak bir masal değil, şehri sımsıkı saran, nefes aldırmayan ve asırlardır uykusundan uyanmayan muazzam bir taş heykeldi.

Kendimi bu masalın kahramanı sanarken, aslında çoktan unutulmuş satırlardan yalnızca biriydim. Kubbeler, minareler ve taş kemerler, isimleri çoktan silinmiş ömürlere sessizce tanıklık etmişti. Gün gelir onlar yine aynı yerde duracak, rüzgâr yine aynı avlularda dolaşacak, pazarda yine aynı baharat kokusu yükselecekti. Eksik olan yalnızca bir nefes olacaktı.

 

@detaycılarkulubu -Selçuk Tuna

Yorumlar

  1. Şahane.. aklına eline sağlık… çok keyifle okuyorum…

    YanıtlaSil

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Yalnızlığın, Deliliğin ve Kimliğin Çözülüşü

Bir Saatin İçindeki Yedi Yıl

"Belki Düzelir" Tuzağı: Umudun Erteleyici Gücü