Bahçıvan ve Çiçekleri




Loş Odaların Mimarı: Defne

Defne, masanın tam merkezinde oturuyordu. Üstünde, ışığı ne emen ne de yansıtan, sadece üzerinde tutan o uçucu elbiselerinden biri vardı. Bir mekâna girdiğinde ortamın havasını değil, insanların bakışlarını düzenleyen gizli bir el gibiydi. İnsanların kalbinde büyük bir yer kaplamazdı aslında; o sadece her birinin içinde küçük bir oda açardı. Işığı loş, kapısı yarı aralık bu oda hiçbir zaman tam aydınlanmazdı. İçinde kesinlik yoktu; daha çok ihtimaller dolaşırdı. Defne o odanın duvarlarını kendi elleriyle inşa etmez, sadece bir başlangıç verirdi: küçük bir ilgi, hafif bir yakınlık, doğru anda fısıldanmış bir cümle, beklenmedik bir mesaj… O yarı açık kapı, insanların içindeki arzuların içeri sızmasına izin verirdi. Yarattığı şey kesin bir bağ değil, kopmayan bir ihtimaldi.

İlişkilerinde görünmez ama sarsılmaz tek bir kural hüküm sürerdi: Duygusal egemenlik. Onun dünyasında sınırlar, iki insanı birleştiren köprüler değil; kendi kırılgan çekirdeğini koruyan ve ötekini dışarıda bırakan aşılmaz surlardı. İnsanların ona ne kadar yaklaşabileceğine, hangi duygunun "geçerli" kabul edileceğine ve hangisinin kapının eşiğinde infaz edileceğine yalnızca o karar verirdi. Yakınlık, onun için ruhsal bir alışveriş değil; karşı tarafın zaafları üzerinden kurgulanan titiz bir mesafe yönetimiydi.

O, insanların duygularını bir bağ inşa etmek için değil, kendi sahte benliğini  ayakta tutmak ve içsel boşluğunu gizlemek için yakıt gibi kullanırdı. Yakınlaşmaya izin verir gibi görünürdü ancak bu, karşı tarafın gardını düşürmesini sağlayan bir oyundu; hiçbir zaman bir "eşitlenme" gerçekleşmezdi. İnsanları hayatının salonlarına kabul eder ama ruhunun yatak odalarında onlara asla yer açmazdı. Onun dünyasında sınırlar, sağlıklı bir mahremiyet için değil; karşı tarafa sürekli bir yetersizlik hissi aşılamak ve hiyerarşinin tepesinde, ulaşılamaz olanın kudretiyle kalmak için vardı.

Defne’nin dünyasında her insan, üzerinde ustalıkla çalışılması gereken farklı birer "duygusal dosya" gibiydi. 


Bahçıvan ve Çiçekleri

Murat, hayatın yorgunluğunu omuzlarında taşıyan, başarısının görülmemesinden yakınan bir adamdı. Defne, kahvesinden bir yudum alıp başını hafifçe yana eğdi. Gözlerini Murat’ın yorgun gözlerine kenetledi. Öyle bir bakıştı ki bu, Murat o an dünyanın en önemli meselesinin kendi yorgunluğu olduğuna yemin edebilirdi. “Sen aslında çok güçlü bir adamsın Murat,” dedi Defne, sesi kadife bir örtü gibi masaya yayıldı. “Ama herkes bunu göremeyecek kadar kör.” Murat o gece eve dönerken, bu cümleyi cebinde kıymetli bir mücevher gibi taşıyacaktı.

Hemen yanında oturan Cem, sanatının ve anlaşılmamanın melankolisinde boğuluyordu. Defne ona döndüğünde bakışlarındaki “güçlü adam” takdirini sildi, yerine derin bir “hüzün ortaklığı” yerleştirdi. Cem’in eline hafifçe dokundu:

“Senin bakışın farklı Cem… Çoğu insanın geçtiği sokaklarda sen, kimsenin göremediği o gizli renkleri görüyorsun.”

Cem bir an ne diyeceğini bilemedi. Sanki Defne, sadece onu değil, uzun zamandır kimseye göstermediği iç odalarını da görmüştü. Bu bir iltifat gibi değildi; daha çok, sessizce açılmış bir kapının gıcırtısıydı. Boğazında bir şey düğümlendi. “Farklı” kelimesi, yıllardır kendini korumak için sığındığı mesafenin altını oyuyordu. İnsanların “anlamıyorlar” diye kurduğu duvar, bir anda “anlaşılıyor olmak” ihtimaliyle çatırdamıştı.

Kerem, her şeyi elde etmiş görünmesine rağmen içten içe bir "yetersizlikle" boğuşan hırslı bir iş adamıydı. Defne, onun bu savunmacı zırhını tek bir kelime etmeden, sadece masadaki duruşuyla deldi. Bakışlarına hayranlıktan ziyade, onunla bir suç ortağıymış gibi gizemli bir ifade yerleştirdi.

“Herkes senin ne kadar kazandığını ya da nereye tırmandığını konuşuyor Kerem,” dedi, sesindeki tonu en alt perdeye çekerek. “Ama ben o kalabalığın içinde, o zirvenin ne kadar soğuk ve ıssız olduğunu bilen tek kişiyi görüyorum. Bu kadar yükü tek başına taşımak… Bu, sadece gerçek bir liderin yapabileceği bir fedakarlık.” Kerem, o ana kadar hissettiği tüm o içsel boşluğun Defne’nin bu "eşsiz anlayışıyla" dolduğunu sandı. Oysa Defne sadece onun kibirle karışık yalnızlığını hedef almıştı.

Selin, sürekli veren, fedakarlık yapan ama karşılığında hep hayal kırıklığına uğrayan bir kadındı. Defne ona döndüğünde bakışlarındaki tüm keskinliği sildi; gözlerini yumuşattı, sanki bir annenin ya da en yakın dostun teselli dolu limanıymış gibi göründü. Selin’in omzuna elini koyup, hafifçe sıktı.

“Selin, sen bu dünyaya fazla iyisin,” dedi Defne, dudaklarında hüzünlü bir tebessümle. “İnsanlar senin o devasa kalbine uzanmaya çalışıyor ama sadece elindekileri alıp gidiyorlar. Keşke senin kadar derin sevebilen birileri daha olsaydı… Ama korkma, ben senin o sessiz çığlığını duyuyorum.”

Selin, hayatı boyunca aradığı o "görülme" hissini Defne’nin bu yapay şefkatinde bulduğunu sandı ve o andan itibaren Defne’nin her sözüne muhtaç bir uyduya dönüştü.

Emre, toplumun kurallarına başkaldıran, "sıradan" olmaktan ölesiye korkan, kendini bir entelektüel olarak konumlandıran genç bir adamdı. Defne ona karşı Murat’a gösterdiği hayranlığı ya da Cem’e sunduğu melankoliyi kullanmadı. Bunun yerine, onunla arasına hafif bir mesafe koyup "meydan okuyan" bir tavır takındı.

“Biliyor musun Emre, sen diğerleri gibi değilsin,” dedi, sanki bir sırrı ifşa ediyormuş gibi. “Çoğu insan sadece birer taklit. Ama senin ruhunda, bu çağın nezaketine sığmayan vahşi ve gerçek bir şeyler var. İnsanlar senden korkuyor çünkü sen onların maskelerini düşürecek kadar sahicisin.”

Emre, hayatının en büyük onayını almıştı. Defne, onun "seçilmişlik" illüzyonunu besleyerek, onu kendi yarattığı o loş odanın en sadık mahkûmu haline getirdi.


Farklı kalplerde hep aynı yanılsama: "Sadece ben."

Defne için bu temasların hiçbiri bir "bağ" değildi. O, ruhlardaki duygusal boşlukları bir mimar titizliğiyle tespit ediyor, oralara o loş odaları inşa ediyordu. Gece yarısı olduğunda, evinin sessizliğinde telefonunu eline alırdı. Ekranda parlayan isimler, onun bahçesindeki çiçeklerdi. İlgisi, başkasının acısına merhem olmak için değil; o acının içindeki zayıflığı kullanıp sahneyi kendine çevirmek içindi. 

Defne bir bahçıvandı ama hiçbir çiçeğin toprağına eğilmezdi. Onları sadece "nemli" tutardı; ne solacak kadar susuz bırakır, ne de gerçekten büyüyecek kadar sular... Tek arzusu, o bahçenin tam ortasında durmak ve tüm çiçeklerin yüzünü güneşmiş gibi kendisine çevirdiğini izlemekti.


Dar hücreler - Çiçekler Başlarını çeviriyor

Zaman, en sadık bahçelerin bile üzerine toz dökerken, Defne’nin etrafındaki o kalabalık yavaş yavaş seyreldi. Bu bir kavga ya da büyük bir kopuşla değil; derin, sessiz ve geri dönülemez bir duygusal tükenmişlikle gerçekleşti.

Murat, Cem ve Kerem için o "loş odalar" artık sığınılacak birer liman değil, nefes alınamayan dar hücrelere dönüşmüştü. İnsanların ruhları, sürekli yatırım yaptığı ama hiçbir zaman gerçek bir karşılık bulamadığı, sadece karşı tarafın egosunu besleyen o tek taraflı alışverişten yorulmuştu.  İnsanlar, bir süre sonra Defne’nin dünyasında bağımsız birer birey değil, sadece onun ihtişamını yansıtan birer "kendilik nesnesi" olduklarını fark ettiler. Defne onları duyuyor ama asla dinlemiyordu; onları görüyor ama asla anlamıyordu. O loş odalara umutlarını taşıyanlar, odadan her çıkışlarında bir parça daha eksildiklerini fark ettiler. Defne ile yan yanayken hissettikleri o sahte "özel olma" duygusu, kapıdan çıktıkları an yerini derin bir değersizlik ve boşluk hissine bırakıyordu.

Defne’nin herkese aynı kadife sesle, aynı şablon cümlelerle yaklaştığı; Murat’a "güçlü", Cem’e "farklı" dediği o büyülü anların aslında birer manipülasyon enstrümanı olduğu anlaşıldı. İnsanlar, kendilerine söylenen o "mücevher" değerindeki cümlelerin aslında herkese dağıtılan ucuz cam parçaları olduğunu gördüklerinde, odayı terk ettiler.

Defne’nin en büyük yanılgısı, empati kurmadığı halde doğru kelimeleri seçmenin, onu gerçekten hisseden biri gibi göstereceğine inanmasıydı. Çünkü insanlar gerçek bir kriz anında, fırtına koptuğunda o loş odalara sığınmak istediklerinde; odaların çatısının olmadığını, duvarların sadece kağıttan ibaret olduğunu ve Defne’nin orada sadece izlemek için bulunduğunu fark ettiler. 

İşte bu yüzden çiçekler başlarını çevirdi. Çünkü hiçbir canlı, ısınamadığı bir ışığa sonsuza kadar bakmazdı. Defne’nin bahçesi kurumuştu; çünkü o, çiçekleri sevdiği için değil, bahçenin sahibi olarak alkışlanmayı beklediği için oradaydı. 


Sahte güneşler eninde sonunda karanlığa mahkûm olurlar.

Defne şimdi o ıssızlığın ortasında, elinde gümüş sulama kabıyla dururken aslında kendi duygusal erişilemezliğinin kurbanıydı. İnşa ettiği odalar ardına kadar açıktı ama artık kimse o sahte cennete girmek istemiyordu. Çünkü insan, eninde sonunda boş odalarda yaşamayı değil, gerçek bir toprakta kök salmayı seçerdi.

Bir akşam Murat ona sadece kısa bir baş selamı verip geçtiğinde, Defne şaşırdı; sulama vaktini mi kaçırmıştı? Murat’ın o geçiştirici baş selamı, Defne için sadece bir nezaketsizlik değildi; adeta varlığına yönelik bir suikasttı. Bahçesindeki en nadide çiçeğin susuz bırakılması gibi, Defne de bu tür ilgilerle besleniyordu. Sulama vaktini mi kaçırmıştı? Yoksa Murat, onun her zaman açık olan "canım" musluğunu mu kapatmıştı?

Cem’in çıkışındaki o kaçamak tavrı ise daha ağır bir darbeydi. Defne, derin bakışlarının bir ayna vazifesi görmesini, Cem’in o aynada kendi hayranlığını seyretmesini bekliyordu. Fakat Cem, o aynaya bakmak yerine kalabalığın anonimliğine sığınmayı seçti. Kerem’in cevapsız bıraktığı mesajlar ise bu tablonun son fırça darbesiydi: 


Görünmezlik.

Tam o sırada kafeye Kaan girdi. Kaan ne yorgundu ne de melankolik; kendi toprağına kök salmış bir ağaç gibi sağlam duruyordu. Defne o meşhur bakışını ona yönelttiğinde, Kaan o loş odayı hemen gördü. Sadece gülümsedi. Defne, Kaan’ın "duygusal açlığını" sezmeye çalıştı ama Kaan’da bunların izi yoktu. O, Defne’nin ilgisine ihtiyaç duymuyor, sadece varlığından keyif alıyordu. Kaan’ın gelişi, Defne’nin o ana kadar kurduğu tüm denklemleri altüst etti. O, ne Murat gibi çekingendi ne de Kerem gibi sessiz bir protesto içindeydi. Kaan’ın varlığı, Defne için çözülmesi gereken bir şifre gibiydi; çünkü Kaan, Defne’nin en büyük silahı olan "duygusal muhtaçlığa" karşı bağışıklıydı.

"Bahçe çok güzel," dedi Kaan, penceredeki yaseminleri işaret ederek, "Ama sanırım bazı çiçekler kurumuş."

Defne, bu sözün altındaki imayı bir kırbaç şaklaması gibi hissetti. Bir an duraksadı; yanaklarına hafif bir pembelik oturdu ama bu mahcubiyetten değil, duyduğu ani öfkeden ve reddedişten kaynaklıydı. Sesindeki o yumuşak "canım" tonu bir anlığına buz kesti.

"Belki de toprak onları hak etmiyordur," dedi Defne, bakışlarını kaçırarak. "Ya da bahçıvan sulamayı bilmediği için kuruyorlardır. Kimse onlara gereken özeni göstermezse, solmaları kaçınılmaz."

Kendi kusurunu görmek yerine, suçu yine dışarıya, "bakımsızlığa" ve "yetersizliğe" atmıştı. Kaan bu savunma kalkanını görünce bir an bile duraksamadı. Tartışmadı, düzeltmeye çalışmadı, hatta bu cevabı önemsemedi bile.  Kaan, sanki o zehirli yanıtı hiç duymamış gibi, sandalyesini sessizce geri itti. Defne’nin bir sonraki hamlesine, o buğulu bakışlarına veya yeni bir sitemine tek bir saniye bile alan bırakmadı. Ne bir veda cümlesi kurdu ne de "Tekrar görüşürüz" dedi. Ceketini koluna attı ve Defne’ye tek bir bakış bile fırlatmadan, sanki orada az önce bir varlık yokmuş gibi, kapıya yönelip dışarı çıktı.

Defne masada, kurumuş yaseminlerin gölgesinde donup kalmıştı. Murat selam vermemişti, Kerem mesajlara bakmamıştı; ama Kaan... Kaan onu bir aynasızlığa, mutlak bir görünmezliğe mahkûm edip gitmişti. Kaan’ın yüz vermeden gidişi, Defne’nin o parıltılı dünyasındaki tüm lambaları tek tek söndürmüştü.


Defne’nin verdiği ışık ısıtmıyor

İnsanlar bir süre sonra fark ettiler: Defne’nin verdiği ışık ısıtmıyordu. O bir eşik sunuyordu; içeri girilecek bir ev değil. Çiçekler başlarını bu yüzden çevirdi; çünkü hiçbir canlı sonsuza kadar gölgeyi güneş sanamazdı. Defne kimseye kötülük yapmamıştı, haklıydı. Ama sevgiyi yalnızca görüntüsüyle sunup özünü vermemek, ruhun anlayabildiği en sessiz yıkımlardan biridir. 

Bunu  anlayamıyordu. 

Sonunda kendi kurduğu mimarinin ortasında tek başına kaldı. Dışarıdan bakıldığında hâlâ büyüleyici bir yapıydı: ince işlenmiş duvarlar, zarif kapılar, parlak yüzeyler… Ama içinde hayat yoktu. O, insanların ruhunda onlarca oda açtı; birbirinden habersiz onlarca "küçük mimari müdahale" yaptı. Ancak hiçbir zaman kendisini bir "eve" dönüştüremedi.

İşte bu yüzden, bahçedeki bütün çiçekler başka güneşlere döndüğünde, kendi ışığının ortasında üşümeye başladı. Kimseye zarar vermemişti; fakat kimse için gerçekten var da olmamıştı.

 

@detaycılarkulubu - Selçuk Tuna



Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Yalnızlığın, Deliliğin ve Kimliğin Çözülüşü

Bir Saatin İçindeki Yedi Yıl

"Belki Düzelir" Tuzağı: Umudun Erteleyici Gücü